Pink October: waarom je je borsten elke maand zelf zou moeten controleren

Oktober staat wereldwijd in het teken van borstkankerbewustwording. Pink October is een goed moment om even stil te staan bij iets wat slechts enkele minuten van je tijd vraagt: je eigen borsten regelmatig controleren.

Je borsten kennen is belangrijk. Door ze regelmatig te bekijken en te voelen, leer je wat voor jou normaal is. Daardoor merk je eventuele veranderingen sneller op en weet je beter wanneer het verstandig is om een arts te raadplegen.

Waarom je borsten zelf controleren?

Borstkanker is één van de meest voorkomende kankers bij vrouwen. Gelukkig zijn er verschillende manieren om veranderingen in een vroeg stadium op te merken.

Zelf je borsten controleren kan daarbij helpen. Het doel is niet om zelf een diagnose te stellen, maar vooral om vertrouwd te raken met je eigen lichaam.

Iedere vrouw is anders. Borsten kunnen veranderen doorheen de menstruatiecyclus, zwangerschap, borstvoeding, hormonale veranderingen, leeftijd of andere factoren. Een verandering betekent dus zeker niet automatisch dat er iets ernstigs aan de hand is.

Maar: ken je je borsten, dan herken je veranderingen sneller.

Hoe controleer je je borsten zelf?

Een borstcontrole hoeft helemaal niet ingewikkeld te zijn. Trek er bijvoorbeeld één vast moment per maand voor uit.

1. Kijk naar je borsten

Ga voor een spiegel staan met je armen ontspannen naast je lichaam.

Let op veranderingen zoals:

• een verandering in vorm of grootte
• een nieuwe asymmetrie
• veranderingen aan de huid
• roodheid of zwelling
• een kuiltje of intrekking in de huid
• veranderingen aan de tepel
• een tepel die plots naar binnen trekt
• vocht of bloed uit de tepel

Bekijk je borsten daarna ook eens met je armen omhoog. Sommige veranderingen vallen in deze houding beter op.

2. Voel je borsten

Gebruik je vingers om je borst rustig af te tasten. Je kunt dit bijvoorbeeld onder de douche doen of liggend.

Controleer niet alleen de borst zelf, maar ook het gebied richting de oksel.

Let op een nieuwe knobbel, verdikking of andere verandering die je eerder niet voelde.

Je hoeft daarbij niet hard te drukken. Een systematische controle helpt om geen delen over te slaan.

Wanneer controleer je je borsten het best?

Je kunt je borsten op elk moment controleren, maar wanneer je menstrueert kan het borstweefsel tijdelijk gevoeliger of klonteriger aanvoelen.

Veel vrouwen vinden het daarom prettig om de controle ongeveer één keer per maand op een vast moment in hun cyclus te doen, wanneer de borsten minder gespannen zijn.

Heb je geen menstruatie meer, dan kun je bijvoorbeeld een vaste dag van de maand kiezen.

Het belangrijkste is vooral: maak er een gewoonte van.

Voel je een knobbeltje? Geen paniek.

Een knobbel of verandering in de borst betekent niet automatisch dat het om borstkanker gaat. Er bestaan verschillende goedaardige oorzaken voor veranderingen in het borstweefsel.

Toch is het belangrijk om een nieuwe of opvallende verandering niet te negeren.

Neem contact op met je huisarts wanneer je bijvoorbeeld een nieuwe knobbel voelt, een verandering aan de huid of tepel opmerkt, of vocht of bloed uit de tepel ziet.

Je huisarts kan beoordelen of verder onderzoek nodig is.

Zelfcontrole vervangt geen borstscreening

Een maandelijkse zelfcontrole is een manier om je lichaam beter te leren kennen, maar het is geen vervanging voor professionele borstscreening of medisch onderzoek.

Afhankelijk van je leeftijd, persoonlijke situatie en eventuele risicofactoren kan je arts adviseren om bijkomende onderzoeken te laten uitvoeren, zoals een mammografie, echografie of ander onderzoek.

Volg daarom steeds het screeningsadvies dat voor jou van toepassing is.

Ook na een borstoperatie blijft borstbewustzijn belangrijk

Heb je een borstoperatie gehad, bijvoorbeeld een borstvergroting, borstlift of borstverkleining? Dan blijft het belangrijk om je borsten te kennen en veranderingen op te merken.

Een borstimplantaat verandert niets aan het belang van medische borstcontroles. Bespreek tijdens een onderzoek altijd dat je een borstimplantaat hebt, zodat je zorgverlener hiermee rekening kan houden.

Kijk. Voel. Leer je borsten kennen. En neem veranderingen serieus.

Heb je een verandering aan je borst opgemerkt waar je je zorgen over maakt? Neem dan contact op met je huisarts of behandelend arts. Deze informatie vervangt geen medisch advies of onderzoek.